Je kippen waren dolblij elke ochtend met een vers ei in het legnest, en dan… stilte. Geen kakel, geen trots gebrom, geen eieren.
▶Inhoudsopgave
- 1. De dagen worden korter: licht is alles
- 2. Je kip veroudert — en dat is heel normaal
- 3. Stress: de stille eierdief
- 4. Voeding: niet alles is evenwichtig
- 5. Ruien: de grote reset van je kip
- 6. Ziekte of parasieten: kijk goed
- 7. Te warm, te koud, te nat
- Conclusie: wees geduldig en observeer
- Veelgestelde vragen
Wat is er aan de hand? Geen paniek. Dit overkomt vrijwel elke kippenhouder op een gegeven moment. De goede nieuws: meestal is er een duidelijke verklaring én een oplossing. We duiken samen in de meest voorkomende redenen waarom je kip opeens stopt met leggen — en wat je er aan kunt doen.
1. De dagen worden korter: licht is alles
Kippen hebben minstens 14 tot 16 uur licht per dag nodig om eieren te leggen.
In de herfst en winter valt dat natuurlijk licht flink kort, en dat merk je meteen aan de legprestaties. Het lichaam van je kip zegt dan eigenlijk: “Nee hoor, nu is het tijd om te rusten.” Wat kun je doen? Hang een kleine lamp op in de kippenhuis — een gewone LED-lamp van 9 watt is al voldoende. Zorg dat de kippen ‘s ochtends vroeg licht krijgen (bijvoorbeeld om 6 uur) en laat het licht ‘s avonds om 20 uur uitgaan.
Zo kom je op ruim 14 uur. Let op: gebruik wel een timer, want plotseling licht aan en uit doen verwart de kippen alleen maar.
2. Je kip veroudert — en dat is heel normaal
Een kip legt het meest in haar eerste twee levensjaren. Na het derde jaar daalt de productie merkelijk.
Sommige rassen, zoals de Leghorn, blijven langer productief, maar andere rassen, zoals de Sussex of Barnevelder, worden na vier jaar steeds rustiger in de leg. Gemiddeld legt een gezonde kip in haar piekjaar zo’n 250 tot 300 eieren per jaar. Na het tweede jaar kan dat al dalen naar 150 à 200.
En na vijf jaar? Dan mag je kip gewoon genieten van haar pensioen. Ze verdient het.
3. Stress: de stille eierdief
Kippen zijn gevoelijk wezens. Een nieuwe hond in de buurt, een roofdier dat rondzweeft, verhuizing van het legnest, of zelfs een ruzie in de kippenrangschikking — alles kan ervoor zorgen dat je kippen stoppen met leggen.
Zelfs een druk weekend met bezoekers kan genoeg zijn. Let op signalen: je kippen scharrelen minder, zitten vaak opgesloten, of klinken rusteloos. Geef ze rust, een veilige plek en wat extra aandacht. Soms helpt een handje maanzaadpitten of wat gedroogde meelwormen (bijvoorbeeld van 123Voer.nl) om ze weer op te vrolijken.
4. Voeding: niet alles is evenwichtig
Een ei bouw je niet op met alleen maïs en restjes van de keuken.
Kippen hebben specifieke voeding nodig om eieren te leggen. Vooral calcium en eiwit zijn cruciaal. Een legkip heeft dagelijks ongeveer 4 tot 5 gram calcium nodig — dat zit vooral in schelpkalk of geschaalde oesterschelpen. Geef je kippen een goed legkorrel (minstens 16% eiwit) als basisvoer, en vul aan met groenten, fruit en wat extra eiwit in de vorm van wormen of insecten. Merken zoals Aveve of 123Voer bieden uitstekende legkorrels aan die precies op deze behoeften zijn afgestemd.
5. Ruien: de grote reset van je kip
Elk jaar, meestal in de herfst, ruien kippen. Dat betekent dat ze hun oude veren verliezen en nieuwe aan laten kost.
Dit is ook een periode waarin je merkt dat er sprake is van seizoensgebonden eileg en minder eieren. Dit kost enorm veel energie — en tijdens het ruien leggen de meeste kippen helemaal geen eieren. Dat kan 6 tot 12 weken duren.
Je herkent ruien aan veren op de grond, een kale hals of staart, en een slome houding.
Geef je kippen tijdens deze periode extra eiwit (bijvoorbeeld via kattenbrokjes of sojabonen) om het proces te ondersteunen. Blijf rustig voeren en geen stress — ze hebben het al zwaar genoeg.
6. Ziekte of parasieten: kijk goed
Soms zit er iets anders aan de hand. Luister naar je kippen. Hoesten, snotteren, diarree, een bleke kam of een opgezwollen buik — dat zijn signalen dat er iets niet klopt.
Ook parasieten zoals rode huisluis, wormen of mijten kunnen de legproductie drukken.
Controleer regelmatig de staartstreek en onder de vleugels. Een maandelijkse ontworming (bijvoorbeeld met Flubenvet of een natuurlijk alternatief) en goede hygiëne in de kippenhuis zijn essentieel. Twijfel je? Dan is een bezoek aan de dierenarts altijd verstandig.
7. Te warm, te koud, te nat
Kippen gedrag sterk af van hun omgeving. Temperaturen boven de 30°C of onder de -5°C kunnen leiden tot een tijdelijke stop in de leg.
Ook een vochtige of slecht geventileerde kippenhuis is een probleem — het vergiftiging de lucht met ammoniak, wat de gezondheid schaadt.
Zorg voor een droog, goed geventileerd huis met voldoende schaduw in de zomer en isolatie in de winter. Een handje stro op de vloer en wat hoogkokos in de hoeken maken het leven van je kippen een stuk aangenamer.
Conclusie: wees geduldig en observeer
Stoppen met leggen is zelden zonder reden — maar meestal ook geen ramp. Kijk naar de omstandigheden: licht, voeding, leeftijd, stress en gezondheid.
Meestal vind je zo de oorzaak. En als het niets blijkt te zijn? Geniet dan van je kip als het dier dat ze is — met of zonder eieren.
Want laten we eerlijk zijn: we houden van onze kippen niet alleen vanwege de eieren.
Maar die eieren zijn wel een lekkere bonus.
Veelgestelde vragen
Waarom leggt mijn kip ineens geen eieren meer?
Het is heel normaal dat kippen in de herfst en winter minder eieren leggen, vooral als het minder licht is. Als je kippen na de winter nog steeds geen eieren leggen, kan dit door stress, een slechte voeding (zeker een tekort aan calcium en eiwit) of zelfs een teken zijn dat ze ouder worden.
Wat kan ik doen om mijn kippen te stimuleren om weer eieren te leggen?
Zorg ervoor dat ze voldoende licht krijgen en een uitgebalanceerd dieet. Als je kippen gestrest zijn, probeer dan de omgeving rustiger te maken, bijvoorbeeld door een nieuwe hond of roofdier te verwijderen.
Hoe beïnvloedt het licht de legproductie van mijn kippen?
Geef ze extra aandacht en comfort, en overweeg om ze wat lekkernijen te geven zoals maanzaadpitten of meelwormen. Zorg er ook voor dat ze voldoende licht krijgen, minstens 14 uur per dag. Kippen hebben minimaal 14 tot 16 uur licht per dag nodig om eieren te leggen.
Wanneer stopt een kip met het leggen van eieren?
In de donkere maanden van het jaar is dit cruciaal, omdat hun lichaam de legproductie dan vertraagt. Hang een LED-lamp op in de kippenhok, bijvoorbeeld een van 9 watt, en zorg voor een vaste schema met licht en donker. Een kip legt het meest in haar eerste twee levensjaren. Naarmate ze ouder wordt, daalt de legproductie.
Wat zijn de belangrijkste factoren die de legproductie van kippen beïnvloeden?
Rassen zoals Sussex en Barnevelder worden na vier jaar minder productief dan rassen zoals de Leghorn.
Na vijf jaar is het tijd om je kip te laten genieten van haar pensioen! De legproductie van kippen wordt beïnvloed door verschillende factoren, waaronder licht, leeftijd, voeding (vooral calcium en eiwit), stress en het ras. Een goede balans in deze factoren is essentieel voor een gezonde en productieve legkip.